Wyzwania dla sektora agro

🟢Ważna jest świeżość

Automatyzacja procesów i wdrożenia usprawniające pracę całego łańcucha są niezbędne, aby produkty znalazły się jak najszybciej u producenta (rolnika, przedsiębiorstwa przemysłu spożywczego, itp.), a docelowo – u konsumenta na stole. A w przypadku np. dystrybucji świeżych owoców i warzyw szybkość transportu ma kluczowe znaczenie dla powodzenia całej operacji. – Wyżywienie wielkich miast jest nadal ogromnym wyzwaniem. Wysokiej jakości świeże produkty są wysoko cenione, ale trudne do wyprodukowania i przetransportowania na dużą odległość – potwierdza prof. Woody Maijers z Inholland University of Applied Science. 

Zwraca także na to uwagę Food, Beverage and Agriculture Supply Chain Risk Report z marca 2023 (autor: WTW). Raport podsumowuje zagrożenia dla globalnych łańcuchów żywnościowych, ale duże szanse ograniczenia potencjalnych kryzysów upatruje w inteligentnych rozwiązaniach. Dzięki rozwiązaniom technologicznym można także zapewnić wyższą jakość produktów. – Technologia ma również potencjał, aby zmniejszyć ilość zepsutych produktów w łańcuchu logistycznym – na przykład poprzez wykorzystanie telematyki i internetu rzeczy do śledzenia towarów w tranzycie i monitorowania ich stanu – dodaje Simon Lusher, globalny lider WTW ds. żywności i napojów. 

Na zapewnienie świeżości i trwałości produktów zwraca także uwagę polska Unia Owocowa. Polskie produkty trafiają bowiem na rynek Unii Europejskiej, ale także w coraz większym stopniu na rynki azjatyckie, do Egiptu, Jordanii, Zjednoczonych Emiratów Arabskich oraz Arabii Saudyjskiej. I w tzw. ciepłych krajach wysoka temperatura staje się wyzwaniem, jeśli eksporterzy chcą dostarczyć świeże produkty do ostatecznego odbiorcy. Dostęp do kontenerów chłodniczych nie jest już problemem, ale eksporterzy muszą też zapewnić wysoką jakość towaru podczas dystrybucji w krajach docelowych, np. w Kolumbii i Kostaryce. 

🟢Inwestycje, inwestycje

Polscy producenci eksportują przede wszystkim owoce i przetwory mleczne, a są to produkty wymagające zachowania odpowiedniej temperatury, szczególnie podczas transportu w tzw. ciepłych krajach. Sektorowi sprzyjają niższe koszty transportu, co przy rosnących cenach produkcji ma niebagatelne znaczenie. Spadają bowiem nie tylko ceny frachtów morskich, ale także transportu ciężarowego.

Niższe niż jeszcze przed rokiem koszty transportu to jednak sytuacja przejściowa, bo wraz ze wzrostem gospodarczym popyt na przewozy znowu szybko wzrośnie. A wraz z nim poszybują koszty transportu. I znów: bez narzędzi technologicznych sektor agro może pogrążyć się w chaosie. – Dawno wyszliśmy w obszarze logistyki z epoki Excela, co nie znaczy, że proces cyfryzacji się u nas zakończył. Mamy świadomość, że istnieje jeszcze wiele obszarów do usprawnień. Z punktu widzenia logistyki przed nami optymalizacja systemów, aby iść z duchem czasu – mówi Ilona Wzgarda z De Heus. 

Wyzwania dla łańcuchów dostaw w sektorze agro 💡

1. Wdrożenie zasad zrównoważonego rozwoju. Wcześniej czy później wszyscy uczestnicy łańcucha dostaw będą musieli stosować zasady ESG w codziennej praktyce. Obowiązek prowadzenia od 2024 r. sprawozdawczości niefinansowej oraz mierzenia śladu węglowego dla dużych firm spowoduje reakcję łańcuchową. Kontrahenci i dostawcy, którzy nie będą mierzyli dwutlenku węgla w swojej działalności (i zmniejszali jego emisji), wypadną z łańcucha dostaw.

2. Magazynowanie surowców. Niepewność dostaw, szczególnie istotna w produkcji pasz, dodatków paszowych, surowców i półproduktów, powoduje konieczność ich gromadzenia. Brak wolnej powierzchni magazynowej może powodować ograniczenia w dostawach gotowych produktów. Jednym z rozwiązań jest skrócenie łańcucha dostaw poprzez dostarczanie gotowych produktów bezpośrednio do klienta.

3. Koszty produkcji. Wobec coraz wyższych kosztów produkcji wyzwaniem dla przedsiębiorstw w sektorze agro jest zachowanie konkurencyjnej ceny. Rosnące ceny energii, kosztów surowców i półproduktów, dystrybucji, a także kosztów związanych z ograniczeniem emisji gazów cieplarnianych nieuchronnie prowadzi do wzrostu cen produktu. Skutki drastycznego cięcia kosztów mogą być bardzo poważne. Z powodu skokowych podwyżek cen gazu w Holandii załamała się np. produkcja pomidorów szklarniowych, a polscy dystrybutorzy rezygnowali często z suszenia zboża.

4. Automatyzacja procesów zarządzania łańcuchem dostaw. Długie kolejki przed magazynami najlepiej świadczą o poziomie cyfryzacji sieci dystrybucyjnych. Bez
wymiany danych między uczestnikami łańcucha żywnościowego, bez systemu awizacji dostaw i śledzenia transportów itp., nie jest możliwe sprawne zarządzanie dostawami. Przewoźnicy coraz częściej unikają zleceń narażających ich na długie kolejki w portach, przed silosami oraz magazynami przedsiębiorstw sektora spożywczego.

5. Inwestycje w OZE. Kierunek wyznaczony twardo przez Unię Europejską, czyli osiągnięcie neutralności klimatycznej oraz wykorzystanie alternatywnych źródeł energii, wyznacza zmiany także w sektorze agro. Część przedsiębiorstw tego sektora inwestuje już w zasilanie fotowoltaiczne służące np. oświetleniu magazynów i placów. Inwestycje w OZE pozwalają także ograniczyć koszty związane z zakupem energii elektrycznej, co przyczynia się z kolei do obniżenia kosztów działalności. Aby jednak zaoszczędzić, najpierw trzeba zainwestować.